مدلهای جدید هوش مصنوعی ۲۰۲۶؛ تازهترین مدلهای OpenAI و Claude

در یک نگاه
پاییزِ ۲۰۲۶ موجِ تازهای از مدلهای هوش مصنوعی رسید: OpenAI با نسلِ GPT-6 (پرچمدار GPT-6 Astra) و Anthropic با خانوادهٔ Claude 5.5 — از جمله Claude Opus 5.5 (پیشفرضِ جدید) و Fable 5.1. این مقاله تازهترین مدلها، قیمتها و تفاوتهایشان را ساده و دقیق مقایسه میکند.
سرعتِ پیشرفتِ مدلها سرسامآور شده است. تا همین چند ماه پیش GPT-5 و Claude 5 تازه بودند؛ حالا نسلِ بعدی رسیده. بیایید ببینیم امروز (اواخرِ سپتامبرِ ۲۰۲۶) چه مدلهایی روی میز است.
تازهترین مدلها؛ یک نگاهِ کلی

OpenAI — نسلِ GPT-6
- GPT-6 Astra — پرچمدار و توانمندترین، برای سختترین کارهای سرتاسری.
- GPT-6 Sol — متعادل و کارراهانداز.
- GPT-6 Luna — سریع و بسیار ارزان.
هر سه پنجرهٔ زمینهٔ حدودِ ۱٫۰۵ میلیون توکن و خروجی تا ۱۲۸ هزار توکن دارند. نسلِ قبلی (GPT-5.6/5.5/…) هنوز عرضه میشود اما دیگر پرچمدار نیست.
Anthropic — خانوادهٔ Claude 5.5
- Claude Fable 5.1 (۱ سپتامبر) — توانمندترین برای استدلالِ سنگین.
- Claude Opus 5.5 (۲۲ سپتامبر) — مدلِ پیشفرضِ توصیهشده؛ کدنویسیِ ایجنتیک و کارِ دانشی، با قیمتِ تهاجمیِ ۴/۲۰ دلار.
- Claude Sonnet 5.5 (۲۸ سپتامبر) — تعادلِ سرعت و هوش.
- Claude Haiku 4.5 — سریعترین، نزدیک به مرز.
مدلهای Claude 5.x پنجرهٔ ۱ میلیون توکن و «تفکرِ تطبیقیِ همیشهروشن» دارند که عمقش با پارامترِ effort کنترل میشود.
قیمتها (بهازای هر ۱ میلیون توکن)

| مدل | ورودی | خروجی |
|---|---|---|
| GPT-6 Astra | $۱۰ | $۵۰ |
| GPT-6 Sol | $۲ | $۱۰ |
| GPT-6 Luna | $۰٫۱۰ | $۰٫۵۰ |
| Claude Fable 5.1 | $۱۰ | $۵۰ |
| Claude Opus 5.5 | $۴ | $۲۰ |
| Claude Sonnet 5.5 | $۲ | $۱۰ |
| Claude Haiku 4.5 | $۱ | $۵ |
نکتهٔ جالب: در ردهٔ «پیشفرضِ هوشمند»، Opus 5.5 با ۴/۲۰ دلار از هر دو پرچمدار ارزانتر است و حتی از نسخهٔ قبلیِ خودش (Opus 5) هم ~۲۰٪ ارزانتر شده.
روندهای کلیدیِ ۲۰۲۶
- زمینهٔ ۱ میلیونی استاندارد شد در ردهٔ پرچمدارِ هر دو شرکت.
- تفکرِ تطبیقی با «دیالِ تلاش» جایگزینِ بودجهٔ ثابتِ تفکر شد — عمقِ استدلال را در برابرِ هزینه/تأخیر تنظیم میکنید.
- ارزانترشدنِ استنتاج در بالا (Opus 5.5 ارزانتر از Opus 5).
- ایجنت و کنترلِ کامپیوتر در مرکزِ توجه است (computer-use/browser-use).
- چندوجهی: بیناییِ قویِ نمودار/اسکرینشات (Claude)، و مدلهای اختصاصیِ تصویر/صوت (OpenAI).
کدام مدل را انتخاب کنم؟
| سختترین استدلال | GPT-6 Astra یا Claude Fable 5.1 |
| کدنویسی/ایجنت با بهترین ارزش | Claude Opus 5.5 |
| کارِ روزمرهٔ متعادل | GPT-6 Sol یا Claude Sonnet 5.5 |
| حجمِ بالا با کمترین هزینه | GPT-6 Luna |
توجه: بنچمارکهای مستقل (SWE-bench/GPQA/…) برای این مدلهای تازه هنوز کامل منتشر نشده؛ ادعاهای عملکردِ هر شرکت را بهعنوانِ «ادعای فروشنده» در نظر بگیرید، نه سنجهٔ بیطرف.
💡 نکته برای کاربرِ ایرانی
دسترسیِ مستقیم به این مدلها از ایران بهدلیلِ تحریم و نبودِ پرداختِ بینالمللی دشوار است. اگر میخواهید اپ یا سرویسی بسازید که با این مدلها کار کند، معماریِ درست این است که منطق را روی زیرساختِ پایدارِ داخلی اجرا کنید و برای درکِ ابزارهای ساختِ اپ با AI هم راهنمای Replit و ChatGPT Sites را ببینید.
سوالات متداول
پرچمدارِ فعلیِ OpenAI چیست؟
GPT-6 Astra (نسلِ GPT-6). GPT-5.x دیگر پرچمدار نیست.
جدیدترین Claude کدام است؟
Fable 5.1 (استدلال) و Opus 5.5 (پیشفرض) از خانوادهٔ Claude 5.5.
کدام ارزانتر است؟
در ردهٔ ارزان، GPT-6 Luna؛ در ردهٔ پیشفرضِ هوشمند، Opus 5.5 ارزش دارد.
جمعبندی
نسلِ ۲۰۲۶ روی سه چیز تمرکز دارد: زمینهٔ بلند، تفکرِ تطبیقی و ایجنت — و رقابتِ قیمتی هم داغ است. برای مروری بر بسترِ کلیِ مدلها، راهنمای مدلهای هوش مصنوعی ۲۰۲۶ را هم ببینید.
منابع: مستنداتِ رسمیِ OpenAI (developers.openai.com) و Anthropic (platform.claude.com)، خواندهشده در ۲۹ سپتامبرِ ۲۰۲۶. نامها/قیمتها اولشخصاند؛ ادعاهای عملکرد را بهعنوانِ ادعای فروشنده در نظر بگیرید. نمودارها اختصاصیِ تیمِ هاستینو.

اهورا دربارهی فناوریهای نوین، هوش مصنوعی و تأثیر آنها بر کسبوکارهای آنلاین مینویسد. هدف او سادهکردن مفاهیم پیچیده است تا خوانندگان بدون پیشزمینهی فنی هم بتوانند از این فناوریها بهره ببرند.
مقالههای بیشتر از اهورا سپندار ←

